Cultureel erfgoed en de Omgevingswet
Op 18 april werd bij de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed in Amersfoort de bijeenkomst Omgevingswet en cultuurhistorie gehouden. Er waren ambtenaren van het interdepartementale programma Eenvoudig Beter, het Ministerie van OC&W, provincies en gemeenten. Ook belangstellenden van regionale organisaties, adviesbureaus en verenigingen uit het cultuurhistorisch veld spraken mee over Omgevingswet en cultuurhistorie.
Bron: Oog op de Omgevingswet Nieuwsmail nr. 6, juni 2012
In de sessies kwam twijfel naar voren bij het uitgangspunt van de wet om zo min mogelijk te verplichten en uit te gaan van vertrouwen in en professionaliteit bij de gemeenten. Een aantal deelnemers vreest ook dat grotere flexibiliteit en afweegruimte ten koste zullen gaan van de cultuurhistorische belangen.
Daartegenover zien deelnemers ook kansen. De omgevingsvisie is een goede plek om cultuurhistorie vast te leggen in de uitgangspunten voor een gebied. Het gemeentelijk erfgoedbeleid kan vervolgens – op basis van de omgevingsvisie – uitgewerkt worden in een programma. Winst is er ook in de veel bredere context van de omgevingsverordening ten opzichte van het bestemmingsplan. De verordening biedt mogelijkheden om het erfgoed voor een heel gebied te borgen in plaats van ad hoc erfgoedbeleid dat te vaak als spelbreker voor andere initiatieven wordt gezien.
Het wegnemen van schotten tussen verschillende cultuurhistorische aspecten is eveneens als winstpunt genoemd. Het zogenoemde ‘Maastrichts model’ [een model voor integrale gebiedsontwikkeling, red.] is een goed praktijkvoorbeeld van een brede aanpak.
Flexibiliteit en rechtsbescherming zijn belangrijke aspecten bij de discussie over de omgevingsvergunning. Waar kan de burger straks nog terecht? Meer flexibiliteit bij herbestemming kan tegelijkertijd gunstig zijn voor behoud en kwaliteit van monumenten. Dat geldt ook voor extra beslisruimte bij gemeenten zelf om te kiezen voor een korte of lange termijn voor vergunning. Daarmee ontstaat vrijheid voor publieksparticipatie op maat.