Boekpresentatie met Kees van Kooten
Maak kennis met ons wederopbouwerfgoed. Een overzicht van monumentale gebouwen, kunst en (stads-)landschap in drie boeken over de wederopbouw
Bron: persbericht nai010 uitgevers
Op maandag 23 september a.s. gaat de Week van de Wederopbouw spectaculair van start. De Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed en nai010 uitgevers presenteren drie boeken die het verhaald van de periode 1940-1965 op fraaie wijze vertellen: Monumenten van de wederopbouw, Kunst van de wederopbouw en de Atlas van de wederopbouw. De boeken worden aangeboden door Marjan Hammersma, Directeur Generaal Cultuur en Media van het ministerie van OCW. Kees van Kooten zal – als kind van de wederopbouw – zijn kijk op de wederopbouw geven.
Week van de Wederopbouw 23 t/m 27 september 2013
Tijdens de wederopbouw werden de sporen van de Tweede Wereldoorlog uitgewist en werd ons land opnieuw opgebouwd. Het was een tijd van schaarste, maar ook van economische groei, optimisme en vernieuwing. Lange tijd werd de architectuur en monumentale kunst uit deze periode als saai en gezapig beschouwd. De laatste jaren is er gelukkig steeds meer belangstelling en waardering voor het erfgoed uit die tijd.
Daarom organiseert de RCE een Week van de Wederopbouw want hoewel het bouwvolume in die tijd heel groot was (2,5 miljoen gebouwen), is er ook al heel veel verdwenen. In maart van dit jaar heeft minister Bussemaker de voorlopige lijst aan te wijzen rijksmonumenten bekend gemaakt uit de tweede fase van de wederopbouw (1959-1965). Al eerder zijn 100 toppers uit de eerste fase (1940-1958) rijksmonument geworden. Met symposia, werkconferenties en tentoonstellingen en drie prachtige boeken vraag de RCE extra aandacht voor deze vaak onderbelichte periode uit onze cultuurgeschiedenis.
Meer informatie over de Week van de Wederopbouw en alle activiteiten: www.cultureelerfgoed.nl/wederopbouw
Boekpresentatie 23 september 2013
Als aftrap van de Week van de wederopbouw worden op maandag 23 september de drie boeken gepresenteerd. De locatie het ministerie van Economische Zaken (vm. ministerie LVV) is een uitstekend voorbeeld van de wederopbouw. De invalshoeken van de boeken komen hier in samen. Het gebouw is een rijksmonument van architect Gijsbert Friedhoff en bevat veel kunst van o.a. M.C. Escher en A. Roland Holst. De renovatie en restauratie van dit gebouw is dan ook een prachtig praktijkvoorbeeld.
16.30 Ontvangst
17.00 Film Wederopbouw, een kansrijke erfenis
Openingswoord door Cees van ’t Veen, directeur RCE
Frits van Dongen, Rijksbouwmeester
Kijk op de wederopbouw door Kees van Kooten
Presentatie en overhandiging van de drie boeken door Marjan Hammersma,
Directeur-Generaal Cultuur en media
18.00 Borrel
Adres Ministerie van Economische Zaken: Bezuidenhoutseweg, 2514 EJ Den Haag
LET OP: LEGITIMATIE EN AANMELDING VERPLICHT!
De drie boeken: www.nai010.com/wederopbouw
Monumenten van de wederopbouw 1940-1965 Opbouw en optimisme
Auteurs: Dorine van Hoogstraten, Ben de Vries
€ 34,50 | verschijnt 23 september 2013 | Nederlandse editie ISBN 978-94-6208-090-4 | paperback | 288 p | 23 x 28 cm | geïllustreerd (400 kleur en zw/w) | design: Beukers Scholma | nai010 publishers i.s.m. de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed
Het overzichtswerk Monumenten van de wederopbouw Nederland 1940-1965. toont bijna tweehonderd belangwekkende bouwwerken uit de weder-opbouwperiode. Deze worden aan de hand van acht thema’s als infrastructuur, economie, cultuur en herdenking, ingedeeld en wordt er in historisch perspectief geschetst hoe Nederland na de Tweede Wereldoorlog uit de as herrees en zich ontwikkelde tot een prille welvaartsstaat.
> Een eerste overzicht van de jongste generatie rijksmonumenten
> Enorme diversiteit aan ‘topmonumenten’. Van kerken, fabrieken en winkels tot banken, scholen en monumenten.
> Voorzien van een rijk geïllustreerde tijdlijn met historische gebeurtenissen
> Bevat een uitgebreide verantwoording van de totstandkoming van de selectie monumenten
Een groot aantal vroeg-naoorlogse bouwwerken is inmiddels gesloopt of onherkenbaar veranderd. Dit boek laat zien dat deze iconen van vernieuwende architectuur verfijnder zijn dan menigeen denkt. De diversiteit van de architectuur uit de naoorlogse jaren is verrassend groot. Sommige architecten hadden voor de oorlog al naam gemaakt, zoals Dudok, Granpré Molière, Rietveld, Van den Broek en Bakema; anderen, onder wie Warners, Ingwersen en Van Gool, stonden aan het begin van hun carrière en kregen de kans in de wederopbouwwijken markante gebouwen te realiseren.
Dorine van Hoogstraten werkt als zelfstandig architectuurhistoricus. Historicus Ben de Vries is werkzaam als projectleider wederopbouw 1959-1965 bij de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed.
Kunst van de wederopbouw 1940-1965 Experiment in opdracht
redactie: Frans van Burkom, Yteke Spoelstra, Simone Vermaat
€ 34,50 | verschijnt 23 september 2013 | Nederlandse editie ISBN 978-94-6208-091-1 | paperback | 192 p | 23 x 28 cm | geïllustreerd (250 kleur en zw/w) | design: Beukers Scholma | nai010 publishers i.s.m. de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed
In de wederopbouwperiode (1940-1965) werden veel bouwwerken voorzien van kunstwerken. Muurschilderingen, mozaïek, glas-in-lood en (wand-)tapijten werden speciaal ontworpen voor een bepaalde plek in of aan een gebouw. Kunst van de wederopbouw 1940-1965 vertelt het verhaal van de opkomst, bloei en teloorgang van de wederopbouwkunst in Nederland en bevat portretten van kunstenaars, kunstwerken, interviews, technieken en historisch en veel recent beeldmateriaal.
> Eerste documentatie en overzicht van monumentale ‘gebonden kunst/wandkunst
> Bevat complete lijst kunstenaars die tussen 1940-1965 opdrachten hebben uitgevoerd voor monumentale wandkunst in Nederland
> Met 28 kunstenaarsportretten van Karel Appel tot Wally Elenbaas en interviews met nog levende kunstenaars uit die periode
> Kunstwerken geordend op techniek compleet met uitleg over deze techniek
> Via www.helpwandkunstopsporen.nl kunt u helpen het landelijk overzicht te verrijken
Kunstenaars zoals Dick Elffers, Wally Elenbaas, Louis van Roode en Karel Appel streefden in de sobere naoorlogse jaren naar een synthese van kunst en architectuur. Dit ideaal hing samen met het verlangen naar een collectieve en samenbindende kunst voor een samenleving die moest herstellen van de gevolgen van de oorlog. De overheid stimuleerde deze kunst vanaf 1951 met de zogenoemde percentageregeling, die inhield dat 1,5 procent van de bouwsom van nieuwbouw van grote rijksgebouwen kon worden besteed aan kunstopdrachten. Maar ook andere opdrachtgevers als de Stichting Kunst en Bedrijf bemiddelde tussen bedrijven en kunstenaars. Bijzondere technieken zoals sgraffito en glas-in-beton werden herontdekt of nieuw ontwikkeld.
Yteke Spoelstra is zelfstandig kunst- en architectuurhistoricus. Frans van Burkom is zelfstandig kunsthistorisch onderzoeker. Kunsthistoricus Simone Vermaat is werkzaam bij de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed.
Atlas van de wederopbouw 1940-1965 Ontwerpen aan stad en land
redactie: Anita Blom
€ 49,50 | verschijnt 23 september 2013 | Nederlandse editie ISBN 978-94-6208-091-1 | hardcover | 304 p | 24 x 34 cm | geïllustreerd (250 kleur en zw/w) | design: Beukers Scholma | nai010 publishers i.s.m. de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed
Atlas van de wederopbouw 1940-1965 biedt een bijzonder overzicht van de grootse vernieuwing van stad en land tijdens de wederopbouwperiode van Nederland. Met de selectie van 30 gebieden geeft de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed in deze uitgave een afspiegeling van de ruimtelijke ambities van Nederland in de jaren 1940-1965. Deze atlas heeft een brede benadering met essays in historische context van specialisten op het terrein van stedenbouw, (landschaps) architectuur, landbouw, ruimtelijke ordening en volkshuisvesting.
> Toont voor het eerst de ontwikkeling van naoorlogs Nederland met speciaal hiervoor ontwikkeld kaartmateriaal van Bureau MUST
> Luchtfotografie van van Siebe Swart
> 30 gebieden opgedeeld in binnensteden (bv. Rotterdam), woonwijken (bv. Nagele en de Westelijke Tuinsteden) en landelijke gebieden (bv. Noordoostpolder)
Nederland ging in deze periode grootschalig ‘op de schop’. De oorlogsschade werd hersteld, bijvoorbeeld in Rotterdam, Nijmegen en Rhenen. Vervolgens wist de Nederlandse stedenbouw met omvangrijke stadsuitbreidingen internationaal de aandacht op zich te vestigen. Tegelijkertijd deed schaalvergroting door ruilverkaveling zijn intrede als oplossing voor de plattelandsvernieuwing in Europees verband.
Anita Blom is specialist wederopbouw en naoorlogse stedenbouw bij de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed.